۲۱ دی ۱۳۹۸
دی ۲۱, ۱۳۹۸

تخمدان پلی کیستیک

دی ۲۱, ۱۳۹۸ ۰ دیدگاه

تخمدان پلی کیستیک

سندرم تخمدان پلی کیستیک چیست ؟ این مشکل معمولا مشکل شایعی در بانوان است و حدود ۵ تا ۸ درصد بانوان مبتلا به این سندرم می باشند. تظاهرات این مشکل به صورت نامنظمی عادت ماهیانه، آکنه، پرمویی، ریزش موی جلوی سر و مشکل در باروری است. اکثر مبتلایان به این سندرم دارای اضافه وزن هستند. ( متخصص زنان در تهران )

علت سندروم تخمدان پلی کیستیک چیست ؟

علت اصلی این سندرم کاملا مشخص نیست و بیشتر جنبه ژنتیکی دارد. در حالت نرمال در هر سیکل ماهانه یک تخمک که فولیکول نامیده می شود در تخمدان شروع به بزرگ شدن می کند که به آن فولیکول غالب می گویند و در نیمه سیکل ماهانه شما ( اگر سیکل شما ۲۸ روزه باشد در حدود روز ۱۴ام ) آزاد می شود و این آزاد شدن باعث نظم عادت ماهیانه می شود.

در مبتلایان به این سندرم همزمان چند فولیکول شروع به رشد می کنند و ابعاد کوچکی دارند، در نتیجه فولیکول غالبی ایجاد نمی شود، لذا تعادل هورمونهای ایجاد شده در تخمدان بهم می خورد و افراد مبتلا در معرض هورمون های بیشتری قرار می گیرند. به همین جهت این افراد در هر سیکل تخمک گذاری ندارند و به همین سبب سیکل ماهیانه شان نامنظم می شود. همچنین به دلیل تاثیرات محیطی هورمون در این افراد هورمون مردانه یا تستسترون کمی بیشتر است. لذا باعث علائمی چون پرمویی، ریزش مو با الگوی مردانه و آکنه می شود.

علائم سندروم تخمدان پلی کیستیک چیست ؟

بانوان با شرایط و علائم زیر ممکن است مبتلا به این سندروم باشند :

کمتر از ۸ سیکل در سال
پرمویی با الگوی مردانه ( رشد مو در چانه، پشت لب، چانه و سینه و غیره
افزایش وزن یا چاقی ( بیشتر چاقی شکم مدنظر است. )
ریزش مو با الگو مردانه ( ریزش موی جلوی سر )
آکنه
مشکل در باروری
در صورتی که دارای علائم خفیفی از این سندروم باشم آیا باید به پزشک مراجعه کنم ؟

این سندروم با بیماری های دیگر همراهی دارد. اغلب مبتلایان به سندروم تخمدان پلی کیستیک در معرض سایر عوارض نیز می باشند. لذا لزوم مراقبت و ارزیابی های پیوسته در این بیماری اهمیت زیادی دارد ؛ این عوارض عبارتند از :

افزایش قند خون یا دیابت
افزایش سطح کلسترول
آپنه هنگام خواب ( قطع شدن ناگهانی نفس در هنگام خواب )
افسردگی و اضطراب
در صورت عدم درمان عادت ماهیانه نامنظم نسبت به جمعیت عادی شانس بالایی برای ابتلا به سرطان رحم در آنان وجود دارد.
ریسک بیماری های قلبی عروقی این افراد بالاتر است.

لذا لزوم مراجعه به پزشک جهت ارزیابی در این سندرم وجود دارد.

برای تشخیص این بیماری چه اقداماتی لازم است ؟

جهت تشخیص این بیماری باید تشخیص هایی که علائم مشابه سندروم تخمدان پلی کیستیک را ایجاد می کنند مانند کم کاری تیروئید و افزایش پرولاکتین (یا هورمون شیری) کنار گذاشته شوند.

سپس جهت تشخیص این بیماری با توجه به سن و علائمی که دارند می توان آزمایش ها و ارزیابی های متعددی انجام داد. تست هایی که معمولا انجام می شوند عبارتند از :

آزمایش خون از لحاظ ارزیابی هورمون ها، قند و کلسترول خون
تست بارداری برای کنار گذاشتن احتمال بارداری در مواقع عقب انداختن نوبت عادت ماهیانه
سونوگرافی لگن، در این روش از امواج صوتی جهت ایجاد تصویر از رحم و تخمدان شما استفاده می شود. در این بیماری معمولا در سونوگرافی تخمدان ظاهری پر از کیستهای کوچک دارد. البته به شرطی که سونوگرافی در نیمه اول سیکل ماهانه شما انجام گردد.
این مشکل چگونه درمان می شود ؟

این بیماری درمان مطلق ندارد و درمان در حقیقت برای رفع علائم ایجاد شده توسط این بیماری صورت می گیرد وگرنه افراد مبتلا در کل دوره ی باروری خود می توانند با این بیماری و علائم ایجاد شده در آن دست به گریبان باشند. اولین خط درمان در این افراد، مخصوصا افرادی که مبتلا به اضافه وزن می باشند کاهش وزن است چرا که همین کاهش وزن در تقلیل علائم بیماری به تنهایی دارای اثر است. سایر درمانهای ارائه شده در ذیل درمان علامتی ست :

قرص های جلوگیری از بارداری ترکیبی

اگرچه این ترکیبات در درمان علت این بیماری نقش ندارند ولی باعث بهبود علائمی چون نامنظمی عادت ماهیانه، آکنه و پر مویی می شوند. همچنین این قرصها با منظم کردن سیکل باعث حفاظت در برابر سرطان رحم که در ارتباط با سیکلهای نامنظم معمولا به وجود می آید، می شود. برای جلوگیری از تغییرات سرطانی لازم است افراد حداقل در سال ۸-۶ سیکل منظم داشته باشند.

ترکیبات ضد هورمون مردان

باعث بهبود علائمی چون آکنه، پرمویی و موهای زائد می شود. از جمله این ترکیبات می توان به اسپرینولاکتون اشاره کرد.

ترکیبات پروژسترون

این ترکیبات فقط باعث ایجاد نظم در سیکل ماهانه می شوند و به همین خاطر باعث کاهش ریسک سرطان نیز می شوند از جمله این ترکیبات می توان به مدروکسی پروژسترون اشاره کرد.

متفورمین

در ایجاد نظم عادت ماهیانه تا حدی می تواند موثر باشد ولی هدف اصلی از تجویز آن کاهش قند خون در این بیماران است.

لوسیون ها و آنتی بیوتیک های موضعی جهت آکنه
استفاده از لیزر در از بین بردن موهای زائد
آیا خودم می توانم کاری برای بهبودم انجام دهم ؟

بله در صورتی که اضافه وزن دارید کاهش وزن کمک زیادی به بهبود علائم شما می کند. شما حتی می توانید با ۵ درصد وزن تاثیر عمده ای برای کاهش علائم داشته باشید.

آیا باردار می شوم ؟

اکثر بیماران مبتلا به این مشکل خود به خود اما با تاخیر باردار می شوند و نیاز به نگرانی نیست. کاهش وزن با منظم کردن عادت ماهیانه و تخمک گذاری به این مسئله کمک می کند. ولی اگر به این شیوه مشکل شما برطرف نشد پزشک می تواند از داروهایی برای تحریک تخمک گذاری و ایجاد نظم در عادت ماهیانه استفاده کند. گاهی علی رغم تمام اقدامات انجام شده در نهایت ممکن است به روش های کمک باروری مانند   IVFنیاز باشد.

آیا می توانم یک زندگی عادی داشته باشم ؟

اکثر مبتلایان به این بیماری زندگی نرمال و عادی دارند. ولی توصیه می شود برای کاهش عوارض این بیماری مراجعه به پزشک را مرتب در برنامه خود داشته باشند تا قبل از ایجاد عوارض ، درمان برای آنها صورت بگیرد.